Thumbnail
Igor Mitoraj (1944 - 2014)
Igor Mitoraj (1944 - 2014)

Artysta urodzony pod koniec wojny w Oederan (Niemcy). Wraz z matką po wojnie wrócili do rodzinnego Krakowa. Tam Mitoraj spędził swoje młodzieńcze lata i rozwijał swoje pierwsze artystyczne zainteresowania wśród krakowskich zabytków i muzeów. Ukończył liceum plastyczne w Bielsku, w wieku 19 lat dostał się do ASP w Krakowie. Malarstwo studiował przez trzy lata, pod okiem Tadeusza Kantora, który doradził mu, aby spróbować swoich sił poza granicami kraju. W 1968 Mitoraj wyjechał do Paryża, gdzie zaczął naukę w École nationale supérieure des beaux-arts. Już wtedy w początkowych latach 70. fascynowała go artystyczna przeszłość różnych starych cywilizacji, zwłaszcza prekolumbijskiej Ameryki. Z tego powodu rok życia spędził na pracy i artystycznej działalności (pierwsze próby modelowania w glinie) w Meksyku, gdzie również studiował kulturę Azteków. W 1974 powrócił do Paryża, a rok później bierze tam udział w kilku wystawach zbiorowych. Pierwsza indywidualna wystawa przyniosła na niego uwagę krytyków, kiedy wszystkie wystawione wówczas zdjęcia zostały sprzedane. Sukces, który osiągnął, umożliwił mu skupienie się na studiach rzeźbiarskich i rzeźbie. Pracował wówczas w terakocie, lecz przede wszystkim w brązie. Artysta dużo podróżował: częste pobyty w Nowym Jorku łączył z wycieczkami do Grecji, gdzie studiował uważnie rzeźbę grecką i porównywał ją z najnowszymi trendami sztuki euroamerykańskiej. W 1979 roku przyjechał do Pietrasanty, gdzie odkrył nowe możliwości w świetliście białym marmurze. W 1983 otworzył tam studio, nie rezygnując jednak z pracowni w Paryżu. Zaczęły się mnożyć wystawy indywidualne, jak i zbiorowe w prestiżowych galeriach i muzeach całej Europy. Przełomem okazał się rok 1986, kiedy został zaproszony do udziału w 42 Biennale Weneckim. W roku 1989 po raz pierwszy pokazał swoje rzeźby za oceanem – w Nowym Jorku. Głównym tematem jego rzeźb jest ciało człowieka, jego piękno i kruchość, a także głębsze aspekty ludzkiej natury, które pod wpływem czasu i okoliczności ulegają wynaturzeniu. Odwołując się, nawet dosłownie (niekiedy już w tytule rzeźby: Ikar, Tyndareus, Centauro, Eros, Mars, Gorgona, Paesaggio Ithaka), do mitologii lub historii Grecji i Rzymu, niejako „cytuje” piękno i idealne proporcje rzeźb klasycznych, jednocześnie uzmysławiając odbiorcy ich ludzką naturę i niedoskonałość poprzez umyślne spękania i uszkodzenia powierzchni posągów, a nawet powalenie ich na ziemię. Mityczni bohaterowie, zranieni, niedoskonali patrzą niemo na widza pustymi oczodołami, często zakryci całunami, niczym istoty ranne lub kalekie, niejednokrotnie niemi – z ustami zakrytymi tkaniną. Styl Mitoraja polegający na interpretacji antyku z wprowadzeniem wyraźnych akcentów nowoczesności, jest obecnie rozpoznawany przez miłośników sztuki na całym świecie. Elementem charakterystycznym prac Mitoraja są usta, które zawsze mają kształt ust autora i stanowią nieformalny „podpis” rzeźbiarza na dziele.


Bibliografia:

• Mitoraj. Urok Gorgony, MNW, Rosikon press; 2003, Warszawa

• Indeks artystów plastyków absolwentów i pedagogów wyższych uczelni plastycznych oraz członków ZPAP działających w latach 1939-1992, Komitet Leksykonu Artystów Plastyków, Gdańsk-Kraków-Łodź-Poznań-Toruń-Warszawa-Wrocław, 1994

Zobacz także:
8163?size=medium 8500?size=medium 8154?size=medium 8159?size=medium