Thumbnail
Wojciech Weiss (1875 - 1950)
Wojciech Weiss (1875 - 1950)

Urodził się 4 maja 1875 roku w Leordzie w Rumunii, gdzie zmuszeni byli wyemigrować jego rodzice po powstaniu styczniowym. Malarstwo studiował w Szkole Sztuk Pięknych w Krakowie (w pracowniach Władysława Łuszczkiewicza, Leopolda Lofflera i Jana Matejki, Józefa Unierzyńskiego, J. Fałata, a także w klasie mistrzowskiej u Leona Wyczółkowskiego). Kształcił się także za granicą: w Paryżu, Rzymie i Florencji. Później często przebywał w Paryżu, będącym ówczesną stolicą świata sztuki, a także wielokrotnie podróżował do Włoch i południowej Francji. W 1907 roku rozpoczął pracę dydaktyczną w krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych, w 1913 otrzymał nominację na profesora zwyczajnego, a później trzykrotnie pełnił godność rektora. Należał do Towarzystwa Artystów Polskich "Sztuka" i wielokrotnie wystawiał z wiedeńską "Secesją". Weiss był również związany z krakowską cyganerią artystyczną, przyjaźnił się ze Stanisławem Przybyszewskim. "Pejzaże Weissa powstałe w latach dwudziestych i trzydziestych zdają się wiele zawdzięczać Cézannowskiej zasadzie. Spojrzenie poprzez sztukę dostrzegane najlepiej w słonecznych pejzażach z Kalwarii stopniowo zanika pozostając nadal widoczne w aktach komponowanych na wzór mistrzów weneckich, a cechą dominującą pejzaży staje się ich powietrzność osiągana przez świetliste rozwibrowania atmosfery i często zgaszony przez nią kolor. Obok nich powstają jednak pejzaże o nasyconej kolorystyce i zbliżonym do fowistycznego traktowaniu plamy barwnej. W tym czasie Weiss wielokrotnie podróżuje do Francji i Włoch. Powstaje tam szereg nadmorskich pejzaży olejnych, akwarel, serie drzeworytów i monotypii. Pejzaże malowane w Nicei i Villefranche zadziwiają intensywnością kolorystyki i swobodną fakturą. (?) W pejzażach włoskich, francuskich czy nadbałtyckich dokonują się ważne zmiany w traktowaniu plamy. Struktura kolorystyczna ulega rozluźnieniu. Rytmika linearna wycisza się. Rolę głównego środka ekspresji przejmuje na siebie plama barwna uzyskująca szczególne nasycenie i fakturalną gęstość." (Łukasz Kossowski, Pejzaże Wojciecha Weissa, Kielce 1985, s. 22-23).

Zobacz także:
3051?size=medium 3827?size=medium 8277?size=medium 5264?size=medium 8485?size=medium